Beýik Ýüpek ýolunyň ugry bilen
22-11-21
Halkymyzyň geçmiş edebiýatynda görnükli yz goýan şahsyýetleriniň hatarynda Mäne Baba ady bilen tanalan Abu Sagyt Abulhaýyryň ady hormat bilen ýatlanýar. Abu Sagyt Abulhaýyr 967-nji ý ylda Kaka etrabynyň Mäne obasynda her dürli müşk-anbarlary, atyrlary, däri-dermanlary ýasaýan Abul Haýyr Muhammet ibn Ahmediň maşgalasynda dogulýar. Kakasy myhmansöýer, sahawatly adam bolansoň Abu Sagyt ýaşlygyndan kakasynyň gaşynda terbiýelenip, ýagşyzadalaryň, ylym-bilimden sowatly kişileriň söhbetlerini diňleýär. Şeýlelikde ýaşlygyndan ylym ýoluna düşüp, Gurhany-Kerimi tutuşlygyna ýat beklýär.
Ol ömründe köp saparlar ýakynu-daş ýollara rowan bolmaly bolupdyr. ak ýollar Abu Sagyty maksadyna ýetiripdir, ol Mäne şäherinde bilim alansoň, bilimini çuňlaşdyrmak maksady bilen Saraha, soňra Merwe tarap ýola düşüpdir. Ol ýerde ylym-bilim alyp, Nişapurda öz döwrüniň şahsyýetleri Abu Abdylla al-Nazarydan, Abdulhafyz Saragtydan, Abdyrahman Selimiden tälim alyp, kämillik derejesine ýetipdir.
Mäne Baba öz döwründe ençeme meşhur alymlar bilen döredijilik gatnaşyklaryny saklapdyr. Olaryň biri öz döwrüniň meşhur alymy Ibn Sinadyr. Bir sapar olar Nişapurda duşuşypdyrlar. Şol ýerde dünýäniň iki ägirdi üç günläp hüjreden çykman dünýäniň ençeme meseleleri dogrusynda söhbet edipdirler. Halk arasynda bar bolan gürrüňlere görä, şol söhbetdeşlikde Mäne Baba käsäni ýokaryk oklapdyr welin, ol ýere gaçman, howada doňup galypdyr. Şona ol “Seniň ynanýan kanunlaryň boýunça käse ýere gaçmaly, ýöne ol näme üçin ýere gaçmady?” diýip Ibn Sinadan sorapdyr. Ibn Sina oňa: “Bu käsäniň ýere gaçmagyna seniň erkiň päsgel berdir” diýip jogap beripdir.
Iki şuh hüjreden çykanda, sopular olaryň daşyny gurşap alypdyr. Şonda bir sopy Ibn Sinadan Mäne Babany nähili görendigini sorapdyr. Ibn Sina sowal bereniň egnine ellerini goýup şeýle diýipdir: “Diwara urulýan çüýi gördüm, ýöne urup duran eli görmedim. Täret kylansoň ol boş kündügi goýupdy, men ýerimden turup täret kylmak üçin kündügi aljak bolanymda, hiç kim oňa suw guýmasa-da, kündügiň doly durany maňa aýan boldy. Siziň şyhyňyz meniň ähli bilýän zatlarymy görýär”.
Mäne Babadan Ibn Sina hakynda soranlarynda ol hem şeýle jogap beripdir: “Ol biziň görýän zatlarmyzyň ählisini bilýär”.
Şol sapar Mäne Baba darajyk köçäniň ugrunda ak pata bilen iki elini uzadyp hoşlaşyp: “Ýollar paýandaz bolsun!” diýip, Ibn Sinany ak ýola salypdyr.
Jennet ORAZOWA,
Türkmenistanyň Telekommunikasiýalar we informatika instututynyň mugallymy.
Ynsanperwerlik, haýyr-sahawatlylyk jemgyýetiň gymmatlyklardyr
Her bir ýurduň bagtyýarlygy, abadançylygy ösüp gelýän ýaş nesil hakdaky aladalardan gözbaş alýar. Şoňa görä-de, Garaşsyz Watanymyzda durmuş goraglylygyny üpjün etmek, maşgalany goldamak, enäniň we çaganyň saglygyny goramak, bu ugurlaryň kanunçylyk binýadyny pugtalandyrmak meselelerine uly ähmiýet berilýär.
GDA giňişliginde medeni-ynsanperwer hyzmatdaşlygy
Mälim bolşy ýaly, ýakynda paýtagtymyzda möhüm halkara çäresi – Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisi üstünlikli geçirildi. Türkmenistanyň Arkalaşykda başlyklyk etmeginiň Konsepsiýasyny amala aşyrmagyň çäginde guralan bu mejlis arkalaşyk we doganlyk ruhy bilen ynsanperwer gatnaşyklary ilerletmegiň, ykdysady hyzmatdaşlygy pugtalandyrmagyň ugrunda täze mümkinçilikleri döretdi.
Halkara gatnaşyklaryň ynsanperwer ugurlary
Garaşsyz, Hemişelik bitarap Türkmenistanyň daşary syýasaty Türkmenistanyň Konstitusiýasy, Türkmenistanyň konstitusion kanunlary, beýleki kadalaşdyryjy hukuk namalary, halkara hukugynyň umumy ykrar edilen ýörelgeleri we kadalary, şeýle hem Türkmenistanyň gatnaşýan halkara şertnamalary we konwensiýalary esasynda amala aşyrylýar.
Berkarar döwletimizde ynsanperwer ýörelgeleriniň dabaralanmasy
Gahryman Arkadagymyzyň beýik başlangyçlaryny mynasyp dowam etdirýän Arkadagly Serdarymyzyň parasatly baştutanlygynda adam hakda alada ýurdumyzda alnyp barylýan durmuş ugurly döwlet syýasatynyň baş ugrudyr. Munuň özi ähli ulgamlarda, ilkinji nobatda, halkyň bähbidine gönükdirilip amala aşyrylýan beýik işlerde, döwletli tutumlarda, Gahryman Arkadagymyzyň nusgalyk göreldesi bilen berk eýerilýän we jemgyýetimiziň agzybirligini has-da pugtalandyrýan ynsanperwer ýörelgelerde aýdyň ýüze çykýar.
ARASSAÇYLYK – SAGDYNLYGYŇ SAKASY
Biziň jan-saglygymyz iýýän zatlarymyza we olaryň hiline baglydyr. Eziz Diýarymyzyň ajaýyp tebigaty, baý ösümlik dünýäsi bar. Tebigatyň goralmagy, arassalygy we gözelligi barada biziň ata-babalarymyz müňýyllyklaryň dowamynda alada edip gelipdirler. Muňa pederlerimiziň ýer-toprak hakynda aýdan atalar sözleri-de, tebigaty baýlaşdyrmak, gözelleşdirmek barada geçiren çäreleri-de aýdyň mysal bolup biler.
HORMATLY PREZIDENTIMIZ SERDAR BERDIMUHAMEDOW:
– Häzirki döwürde Garaşsyz Türkmenistan öz ösüşiniň täze tapgyryna gadam basdy. Bu döwür «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy» diýlip atlandyryldy. Ösüşiň şu täze döwründe biz öz öňümizde has belent maksatlary goýduk.