SAZLAŞYKLY IŞLERIŇ AÝDYŇ BEÝANY
18-09-23
Bu günki gün ýaş nesle berilýän bilimiň hili ýokarlandyrylýar we halkara ülňülerine laýyk ýola goýulýar. Häzirki wagtda ýokary okuw mekdeplerimiziň dünýäniň öňdebaryjy ýurtlaryndaky ýokary okuw mekdepleriniň sanawyna girizilmegi babatda giň gerimli işler alnyp barylýar. Ýurdumyzyň orta we ýokary okuw mekdeplerinde bilim bermegiň hiliniň ýokarlandyrylmagy milli bilim ulgamymyzyň dünýä ülňülerine laýyklykda ösmegine ähli mümkinçilikleri döretdi. Bilim ulgamyny kämilleşdirmek babatda netijeli işler amala aşyrylyp, orta, hünärment, orta hünärment we ýokary okuw mekdeplerinde döwrebap tehnologiýalar, häzirki zamanyň iň täze kompýuterleri, barlaghana enjamlary, interaktiw tagtalar ornaşdyryldy. Okuw meýilnamalaryna täze-täze dersler girizildi, okuw maksatnamalary döwrüň talaplaryna laýyklykda işlenip düzüldi. Bilim ojaklaryny häzirki döwrüň talaplaryna laýyk gelýän okuw kitaplar, gollanmalar bilen üpjün etmek boýunça durmuşa geçirilýän işler özüniň oňyn netijelerini berýär. Ýurdumyzyň zehinli mekdep okuwçylary, ýokary okuw mekdepleriň talyplary dürli dersler boýunça halkara derejesinde geçirilýän bäsleşiklere gatnaşyp, üstünlikli çykyş edýärler.
Türkmenistanda bilim ulgamynyň meselelerine döwlet tarapyndan yzygiderli üns berlip, giň gözýetimli, täzeçe pikirlenmegi başarýan, innowasiýalara esaslanýan ykdysadyýeti ösdürmäge goşant goşup bilýän ýaşlary terbiýeläp ýetişdirmek möhüm wezipe bolup durýar.
Ylmy-tehniki ösüşleriň häzirki döwründe ylmyň gazananlary, sanly tehnologiýalar, jemgyýetiň intellektual derejesi bu günki gün dünýäniň her bir ýurdunyň ykdysadyýetiniň ösüş depginini, geljegini kesgitleýji esasy görkezijisidir. Şu nukdaýnazardan, bilim ulgamyny hil taýdan täze, ösüşiň dünýä derejesine çykarmak, ylmy-barlaglaryň we tehniki işläp düzmeleriň netijeliligini ýokarlandyrmak, olary jemgyýetiň we döwletiň durmuşynyň möhüm meselelerini çözmäge gönükdirmek möhüm wezipedir. Çünki, häzirki döwürde ylym we bilim ähli ösüşleriň hereketlendiriji güýji hasaplanylýar. Ýurdumyzyň bu ugurda amala aşyrýan düýpli özgertmeleri ulgamyň barha kämilleşýändiginiň ykrarnamasy bolup, ýaşlaryň ylma bolan höwesini artdyrýar.
Dünýäniň öňdebaryjy tehnologiýasy hökmünde sanly bilimiň durmuş-ykdysady ulgamda eýeleýän ornunyň barha giňelýändigini aýratyn nygtamak bolar. Ýurdumyzyň bilim ulgamynda amala aşyrylýan innowasiýa ösüşine laýyklykda, 2017-nji ýylyň sentýabrynda bilim edaralarynyň işini has-da kämilleşdirmek, bilim bermegiň ähli basgançaklaryny ýokary hilli elektron bilim maglumatlary bilen üpjün etmek, sanly serişdeleri giňden peýdalanyp, bilim edaralarynda berilýän bilimiň mazmunyny baýlaşdyrmak maksady bilen “Türkmenistanda sanly bilim ulgamyny ösdürmegiň konsepsiýasy” şeýle hem bu konsepsiýany durmuşa geçirmegiň meýilnamasy tassyklanyldy.
Türkmenistanyň bilim ulgamynda toplanylan baý tejribe onuň ösüşindäki batly gadamlaryny görkezmek bilen, bu ugurdaky indiki ädimleriň has-da ilerlemeginde, ýaşlara berilýän bilimiň we terbiýäniň döwrebap ösýän jemgyýetimiziň ähli talaplaryna doly laýyk getirilmeginde täze wezipeleri öňde goýýar. Şunuň bilen, ýurdumyzyň ýeten belent sepgitleri geljekki ösüşleriň berk binýady boljak ylymly-bilimli, zähmetsöýer, durmuşa hemmetaraplaýyn ukyply, Watana wepaly ýaş nesliň kemala gelmegini kepillendirýär.
Bu günki gün «Sanly ykdysadyýet», «Sanly bilim» adalgalary ykdysatçylar, bilermenler, alymlar, bilim işgärleri tarapyndan giňden ulanylýar. Munuň esasy sebäbini köp ýurtlaryň ylmy-tehniki ösüşiň gazananlaryny, hususan-da, sanly maglumatlary ykdysadyýete, ylym-bilim we beýleki ulgamlara ornaşdyrmagyň netijesinde uly öňegidişlikleri gazanmagy başarandyklary bilen düşündirip bolar. Sanly ulgam babatda döwlet maksatnamalary işlenip taýýarlanyp, olar yzygiderli durmuşa ornaşdyrylýar. Sanly ykdysadyýet, sanly bilim, sanly ylym ýurdumyzyň jemi içerki önüminde maglumat-kommunikasiýa tehnologiýalary ulgamynyň goşmaça ösüşini üpjün etmekde hem-de sanly aragatnaşyk babatda hyzmatdaşlygy ösdürmekde möhüm ähmiýete eýedir.
Sanly ulgam ýurdumyzda öňdebaryjy tehnologiýalaryň önümçilikde ulanmagyny çaltlandyrmakda, elektron resminamalar dolanyşygyna hem-de elektron şahsyýetnamalar ulgamyna geçmekde uly orun eýeleýär. Bilim ulgamynyň has-da döwrebaplaşdyrylmagy babatynda alnyp barylýan işler bilim bermegiň ähli basgançaklaryny ýokary hilli elektron bilim maglumatlary bilen üpjün etmäge, sanly serişdeleri giňden peýdalanyp, bilim edaralarynda berilýän bilimiň mazmunyny baýlaşdyrmaga we onuň hiliniň ýokarlandyrylmagyna hem-de okatmagyň usulyýetini kämilleşdirmäge gönükdirilendir. Bu bolsa, berilýän bilimiň dünýä derejesine laýyk bolmagyna özüniň oňyn täsirini ýetirýär. «Sanly bilim ulgamy portaly» Türkmenistanyň bilim ulgamynda aýratyn orun eýeleýär.
Isgender MUHYÝEW,
Türkmenistanyň Inžener-tehniki we ulag kommunikasiýalary institutynyň Demir ýol ulaglary fakultetiniň 2-nji ýyl talyby.
Garaşsyzlyk – buýsanjymyz
Ata Watanymyz Türkmenistanyň şanly taryhyna altyn harplar bilen ýazyljak beýik bayramçylygyň - mukaddes Garaşsyzlygymyzyň 35 ýyllyk toýunyň öňýanynda ýurdumyz hakyky baýramçylyk şatlygyna beslenýär. Ýyl geçdikçe şan-şöhraty dünýä ýaýylýan berkarar döwletimizde asuda halkymyzyň bagtyýar durmuşy, döredijilikli zähmeti we geljege bolan synmaz ynamy her bir adamyň kalbynda buýsanç duýgularyny oýarýar.
HALKARA BAŞLANGYÇLAR ROWAÇLYGA ÝOL ALÝAR
Mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 35 ýyllyk baýramynyň toýlanýan ýylynda ýurdumyza gelip gowşan hoş habar - Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 80-nji sessiýasynyň 106-njy plenar mejlisinde Türkmenistanyň başlangyjy bilen “2028-nji ýyl - Halkara hukuk ýyly” atly Kararnamanyň biragyzdan kabul edilmegi Bitarap döwletimiziň umumadamzat bähbitli halkara başlangyçlaryny öňe sürýän döwlet hökmünde dünýäde ykrar edilýändigine şaýatlyk edýär.
GARAŞSYZLYK - KALBYMYZYŇ AÝDYMY
Eziz Watanymyz Türkmenistan baky Bitaraplygyň, bagtyýarlygyň we beýik ösüşleriň mekany hökmünde şanly seneleriň, taryhy wakalaryň röwşen nuruna beslenip, täze belentliklere tarap ynamly öňe barýar. Halkymyzyň milli buýsanjy, asudalygynyň hem-de berkararlygynyň synmaz binasy bolan mukaddes Garaşsyzlygymyzyň 35 ýyllyk şanly toýuny garşylamaga ýurdumyzyň ähli künjeginde uludan taýýarlyk görülýär.
GARAŞSYZLYK – KÖŇÜLLERIŇ BUÝSANJY
Häzirki ajaýyp döwrümizde bilim özgertmeleri üstünlikli durmuşa geçirilýär. Gahryman Arkadagymyzyň beýik başlangyçlary Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda dowam edýär, beýik işler halkymyzy buýsandyrýar. Ylym-bilimde döredilýän giň mümkinçilikler, täze bilim ojaklary bilim işgärlerini has-da döredijilikli işlemäge ruhlandyrýar.
BAGTYÝAR GELJEGE YNAMLY GADAM
Garaşsyzlyk ýyllary içinde Türkmenistan dünýä kartasynda özüniň parahatçylyk söýüji daşary syýasaty, güýçli ykdysadyýeti we berk jemgyýetçilik agzybirligi bilen tanalýan kuwwatly döwlete öwrüldi. Mukaddes Garaşsyzlygyň 35 ýyllyk dabaraly baýramyna barýan ýolumyz - bu beýik gurluşyklaryň, ylym-bilimiň ösüşiniň, jemgyýetçilik-syýasy özgerişleriň taryhydyr.
HORMATLY PREZIDENTIMIZ SERDAR BERDIMUHAMEDOW:
– Häzirki döwürde Garaşsyz Türkmenistan öz ösüşiniň täze tapgyryna gadam basdy. Bu döwür «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy» diýlip atlandyryldy. Ösüşiň şu täze döwründe biz öz öňümizde has belent maksatlary goýduk.