Günde 8 sagatdan köp ýatmak adamyň saglygyna nähili täsir edýär?
25-04-23
Gözlegler köp ukynyň howply keselleriň döremek howpuny ýokarlandyrýandygyny görkezdi. Gaty köp uky hroniki ukusyzlyk ýaly howplydyr.
Irlandiýaly alymlaryň “Neurology” žurnalynda çap edilen soňky gözlegleriniň netijesi, bir gijede dokuz sagatdan gowrak uklaýan adamlaryň insult töwekgelçiliginiň ýokarlanýandygyny görkezdi. Bu gözleglere ýolbaşçylyk eden alym Kristin Makkarti: "Biziň gözlegimiz, insultyň öňüni almakda uky problemalarynyň üns merkezinde bolmalydygyny görkezýär" -diýdi.
Bu gözlegiň dowamynda Galweý uniwersitetiniň alymlary 4,496 adamyň maglumatlaryny seljerdiler, olaryň ýarysyna golaýy insult bolupdy.
Artykmaç ukynyň insult töwekgelçiligini näme üçin ýokarlandyrýandygy entek belli däl, ýöne gözlegçiler munuň sebäpleriniň gatnaşyjylaryň beýleki ýaşaýyş durmuşy we saglyk aýratynlyklary - ganazlyk, depressiýa, fiziki hereketsizlik we başgalar bilen baglanyşykly bolup biljekdigini çaklaýarlar. Şeýle hem, “Healthline” -iň habaryna görä, yzygiderli ýeterlik uky almak semizlik, süýji keseli we ýürek keselleri ýaly beýleki meseleler bilen baglanyşyklydyr.
Gyzykly tarapy, ukynyň ýetmezçiligi insult töwekgelçiliginiň ýokarlanmagy bilen baglanyşyklydyr (barlagda insult toparyndaky 162 adam bäş sagatdan az ýatdy) we gipertoniýa ýaly birnäçe şertler bilen baglanyşykly.
Alymlar ululara günde 7-8 sagat uklamagy maslahat berýärler, bu bolsa ukynyň kadada we ukusyzlygyň öňüni almaga kömek edýär.
Taýýarlan Maýsa RÖWŞENOWA,
Türkmen oba hojalyk institutynyň talyby.
Garaşsyzlyk – buýsanjymyz
Ata Watanymyz Türkmenistanyň şanly taryhyna altyn harplar bilen ýazyljak beýik bayramçylygyň - mukaddes Garaşsyzlygymyzyň 35 ýyllyk toýunyň öňýanynda ýurdumyz hakyky baýramçylyk şatlygyna beslenýär. Ýyl geçdikçe şan-şöhraty dünýä ýaýylýan berkarar döwletimizde asuda halkymyzyň bagtyýar durmuşy, döredijilikli zähmeti we geljege bolan synmaz ynamy her bir adamyň kalbynda buýsanç duýgularyny oýarýar.
HALKARA BAŞLANGYÇLAR ROWAÇLYGA ÝOL ALÝAR
Mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 35 ýyllyk baýramynyň toýlanýan ýylynda ýurdumyza gelip gowşan hoş habar - Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 80-nji sessiýasynyň 106-njy plenar mejlisinde Türkmenistanyň başlangyjy bilen “2028-nji ýyl - Halkara hukuk ýyly” atly Kararnamanyň biragyzdan kabul edilmegi Bitarap döwletimiziň umumadamzat bähbitli halkara başlangyçlaryny öňe sürýän döwlet hökmünde dünýäde ykrar edilýändigine şaýatlyk edýär.
GARAŞSYZLYK - KALBYMYZYŇ AÝDYMY
Eziz Watanymyz Türkmenistan baky Bitaraplygyň, bagtyýarlygyň we beýik ösüşleriň mekany hökmünde şanly seneleriň, taryhy wakalaryň röwşen nuruna beslenip, täze belentliklere tarap ynamly öňe barýar. Halkymyzyň milli buýsanjy, asudalygynyň hem-de berkararlygynyň synmaz binasy bolan mukaddes Garaşsyzlygymyzyň 35 ýyllyk şanly toýuny garşylamaga ýurdumyzyň ähli künjeginde uludan taýýarlyk görülýär.
GARAŞSYZLYK – KÖŇÜLLERIŇ BUÝSANJY
Häzirki ajaýyp döwrümizde bilim özgertmeleri üstünlikli durmuşa geçirilýär. Gahryman Arkadagymyzyň beýik başlangyçlary Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda dowam edýär, beýik işler halkymyzy buýsandyrýar. Ylym-bilimde döredilýän giň mümkinçilikler, täze bilim ojaklary bilim işgärlerini has-da döredijilikli işlemäge ruhlandyrýar.
BAGTYÝAR GELJEGE YNAMLY GADAM
Garaşsyzlyk ýyllary içinde Türkmenistan dünýä kartasynda özüniň parahatçylyk söýüji daşary syýasaty, güýçli ykdysadyýeti we berk jemgyýetçilik agzybirligi bilen tanalýan kuwwatly döwlete öwrüldi. Mukaddes Garaşsyzlygyň 35 ýyllyk dabaraly baýramyna barýan ýolumyz - bu beýik gurluşyklaryň, ylym-bilimiň ösüşiniň, jemgyýetçilik-syýasy özgerişleriň taryhydyr.
HORMATLY PREZIDENTIMIZ SERDAR BERDIMUHAMEDOW:
– Häzirki döwürde Garaşsyz Türkmenistan öz ösüşiniň täze tapgyryna gadam basdy. Bu döwür «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy» diýlip atlandyryldy. Ösüşiň şu täze döwründe biz öz öňümizde has belent maksatlary goýduk.