Zeýtun ýagynyň bejeriş aýratynlyklaryna baha bermek kyn. Gadymy grekleriň zeýtuny ýaşaýyş, saglyk we hasyllylyk agajy diýip atlandyrmagy ýöne ýere däldir. Zeýtun ýagy adam we saglygy üçin nähili peýdaly?

Zeýtun ýagy barada gysgaça maglumat

Zeýtun ýagynyň bejeriş häsiýetleri gaty köp, ol saglyk üçin iň peýdaly önümlerden biridir. Statistikalar bu ýagyň dünýäde sarp edilýän ösümlik ýagynyň diňe 3%-ini emele getirýändigini görkezýär. Arassa öndürilen zeýtun ýagy, adam bedeni tarapyndan 100% siňdirilýän seýrek önümleriň biridir.

Zeýtun ýagynyň bejeriş aýratynlyklary barada gürleşmezden ozal, bu önümiň daşky görnüşimize hem peýdaly täsir edýändigini bellemelidiris. Bu islendik aýal üçin möhüm hakykat. Zeýtun ýagy deriniň we saçyň gurluşyny gowulandyrýar (şonuň üçin ol diňe bir sarp edilmän, eýsem iýmitlendiriji maskalaryň bir bölegi hökmünde hem ulanylýar).

Hat-da horlanmak we metabolizmi kadalaşdyrmak prosesinde-de zeýtun ýagy, ýagdan başga zat däldigine garamazdan möhüm rol oýnaýar. Näme üçin iýmitleniş hünärmenleri onuň ähli görnüşli berhizlere goşulmagyny talap edýärler? Munuň syry, zeýtun ýagynda bar bolan olein kislotanyň bedenimizde beýnimize oňyn netije görkezýän ýörite maddanyň öndürilmegini artdyrmagydyr. Şeýlelik bilen, zeýtun ýagy açlyk duýgusyny üstünlikli we hemişelik basýar.  Zeýtun ýagynyň bejeriş aýratynlyklary.

Indi zeýtun ýagynyň adam saglygy üçin peýdalary hakda.

Ilki bilen bu önüm holesterini azaltmak üçin çempiondyr. Aterosklerozyň, ýürek-damar keselleriniň, süýji keseliniň, Alsgeýmeriň we beýleki keselleriň öňüni alýar.

Zeýtun ýagynyň başga bir bejeriş häsiýeti: çişmä garşy täsiri bar. Ýagny, zeýtun ýagy bedendäki islendik çişmegi ýok edýär - anginadan diş etine çenli, tromboflebitden, aşgazan ýarasyndan we beýleki ýokançlyklardan goraýar. Şonuň üçin zeýtun ýagy lukmanlaryň aşgazan ýarasy üçin bellän ilkinji bejergisi diagrammasynda möhüm rol oýnaýar. Zeýtun ýagynda aýratyn gymmatly oleý we linoleý turşulyklary, A, D, E, K witaminleri bar. Esasan, hut şu toplum zeýtun ýagynyň bejeriş aýratynlyklaryny üpjün edýär. Olaryň arasynda: iýmit siňdiriş prosesiniň kadalaşmagy; aşgazan-içege ulgamynyň köp keselleriniň öňüni almak we bejermek; immun funksiýalaryny gowulaşdyrmak; dokumalaryň we organlaryň garramagyny haýallatmak (zeýtun ýagynda bar bolan antioksidantlaryň köp bolmagy sebäpli); akyl işjeňligini gowulaşdyrmak, güýçlendirmek; ýat, nerw keselleriniň täsirli öňüni almak; şikesleri we ýaralary çalt bejermekde işjeň gatnaşmak; aşgazanyň gyjyndyrmasyny ýaranyň döremeginden goramak; süňk dokumalaryny berkitmek; rak keseliniň öňüni almak; ýaly peýdaly taraplaryny aýtmak bolýar.

Zeýtun ýagy göwreli aýallar üçin hem peýdalydyr. Ýag kislotalarynyň köp bolmagy çaganyň beýnisiniň, nerw ulgamynyň emele gelmegine gatnaşýar.

Taýýarlan Ogulşat MUHAMMEDOWA,
Myrat Garryýew adyndaky Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň Diller kafedrasynyň mugallymy.